Category Archive: Savremena fizika

Tekstovi iz oblasti savremene fizike.

Apr 06

M-teorija, multiverzum i majmuni

Već prilično dugo se najveće nade za objedinjavanje temeljnih interakcija (“sila”: gravitacione, slabe, elektromagnetske i nuklearne) polažu – sa pravom ili ne, to za nas sada nije bitno – u takozvanu teoriju struna, ili “fiziku elementarnih čestica bez čestica”, kako ju je nazvao jedan od duhovitijih savremenih fizičara. U najrazličitijim verzijama teorije struna, elementarne čestice …

Continue reading »

Jan 18

Kako opažamo visokoenergijske kozmičke gama zrake

Već milijunima godina Zemlja biva neprekidno bombardirana česticama iz svemira: mikrometeoritima, visokoenergijskim jezgrama atoma, fotonima i neutrinima. Kozmički fotoni visokih energija (rendgenske zrake i gama-zrake) te kozmički neutrini donose obilje korisnih informacija o dalekim egzotičnim objektima. Ta je spoznaja, u zadnjih desetak godina, potaknula razvoj novih astronomija: rendgenske astronomije, gama-astronomije i neutrinske astronomije. Visokoenergijska gama-astronomija …

Continue reading »

Dec 26

Kvantna teleportacija

Otkako je čovek počeo da upoznaje i unapređuje svet oko sebe, veliki akcenat je uvek stavljan na brzinu prenosa informacija, a samim tim i na rapidnost putovanja nosilaca tih informacija, jer su u negdašnjim vremenima ljudi (emisari) prenosili poruke od jedne osobe, grada ili države do one druge. Već je tada postalo jasno koliko je …

Continue reading »

Dec 09

Ima li svemir svrhu?

John Templeton Foundation (JTF) platio je dvanaestorici istaknutih ličnosti iz raznih područja da ukratko odgovore na pitanje „Ima li svemir svrhu?“. JTF u svome opisu navodi da ima filantropski cilj da potiče istraživače koji tragaju za odgovorima na „velika pitanja“, te podupiru dijalog između znanstvenika i teologa. Ovo su odgovori. Lawrence Krauss: Malo vjerojatno. Lawrence …

Continue reading »

Nov 29

Kako opažamo gravitacijske valove

Astronomija gravitacijskih valova jedna je od astronomija budućnosti. Zasad još ne postoji. Izvori gravitacijskih valova još nisu direktno opaženi. Čak ni sami gravitacijski valovi još nisu neposredno potvrđeni. Potvrđeni su, međutim, posredno. Također, postoje uvjerljiva teorijska predviđanja kozmičkih izvora gravitacijskih valova. Stoga veliki broj astrofizičara marljivo radi na analizi sadašnjih i dizajnu budućih eksperimenata iz područja …

Continue reading »

Oct 10

Nobel za fiziku 2012

Nobelova nagrada za fiziku ove godine dodeljena je Seržu Haroš i Dejvidu Vajnlendu “za revolucionarne eksperimentalne metode koje nam omogućavaju merenje i manipulaciju individualnim kvantnim sistemima“. Već dugo nam je poznato da među česticama od kojih je sazidan naš svet ne važe isti zakoni kao među kuglama na bilijarskom stolu, već zakoni koje proučava kvantna …

Continue reading »

Aug 15

Topologija kreativnosti

Ljudska civilizacija je plod rada ogromnog broja pojedinaca tokom vremenskog perioda koji se meri desetinama hiljada godina. Na tim skalama pojedinac deluje sasvim zanemarljivo. Šta je jedan čovek naspram nebrojanih milijardi svih živih i onih koji su nekada živeli? Šta je pojedinačni život nego otkucaj sekundare na ogromnom satu kojim merimo tok sveukupnog razvoja čovečanstva? …

Continue reading »

Aug 11

Kupatilo i kvarkovi

Kada ispuštate vodu iz kade, videćete da ona počinje da stvara vrtloge oko odvoda. Slično se dešava ako dobro promućkate flašu sa vodom, potom skinete čep i pustite je da izlazi iz flaše. Za fizičara Dejvida Tonga (David Tong) sa Kembridže, brčkanje u kadi, nije brčkanje kao za većinu drugih ljudi, već i izazov da …

Continue reading »

Aug 06

Tipične zablude o Velikom prasku

Preuzeto iz: Matematičko – fizički list 2/222 (2005. – 2006.) Autor: Dario Hrupec, dr. sc. Uvod − Veliki prasak Širenje svemira jedan je od najosnovnijih koncepata moderne znanosti, ali i jedan od najčešće krivo shvaćenih. Hubbleovim otkrićem da je brzina udaljavanja galaktika razmjerna njihovoj udaljenosti postalo je jasno da se svemir širi. To je otkriće …

Continue reading »

Older posts «

Slider by webdesign